De collectie Brands (1)

Nieuw-Dordrecht - Tweewekelijks een kijkje in het museum Collectie Brands in Nieuw Dordrecht. Die herbergt sinds vijf jaar de collecties van de in dat dorp geboren en opgegroeide Jans Brands.

Zijn collectie bestaat uit verschillende verzamelingen: (oude) boeken (70.000 stuks), en allerlei voorwerpen (30.000 stuks), variërend van gebruiksartikelen uit grootvaders tijd, tot echte oude, waardevolle museale stukken van historische en archeologische aard.

Nieuwe ontdekkingen

Vrijwilligers zijn nog steeds bezig om al die boeken en voorwerpen te beschrijven en te catalogiseren. Nog steeds worden er, bijna wekelijks, nieuwe ontdekkingen gedaan in de collectie, of wordt informatie verkregen over boeken en voorwerpen, waaruit blijkt hoe bijzonder ze zijn. De komende tijd, zal om de twee weken in deze rubriek een bijzonder boek of voorwerp besproken en gepresenteerd worden.

Verhaal:

Tijdens zijn gevangenschap, na een mislukte staatsgreep in Duitsland,  in 1923-1924, schreef SDAP-leider Adolf Hitler het verafschuwde boek ‘Mein Kampf’, waarin hij zijn rassentheorieën uiteenzette met betrekking tot de Duitse ‘Ubermensch’ en alle andere volkeren als minderwaardige beschavingen.

Zwarte bladzijde

Het boek is in ons land nog steeds verboden en niet te koop, ook al is het in wezen een historisch document. Maar wel een document als zwarte bladzijde in de menselijke beschaving. In Museum Collectie Brands is nu de expositie ‘Herinneringen aan de Tweede Wereldoorlog in Zuid-Oost Drenthe’ te zien. In een van de vitrines liggen twee exemplaren van het omstreden boek: een Duitse uitgave en een Nederlandse vertaling.

De in het Nederlands vertaalde uitgave was oorspronkelijk in het bezit van de tweede man van de Nationaal Socialistische Beweging (NSB), Marinus Rost van Tonningen. Hij hield er extremere opvattingen op na, dan zijn baas Anton Mussert en kon zich helemaal vinden in het boek van Hitler. Kort na de oorlog pleegde Rost van Tonningen, in afwachting van zijn berechting, in de Scheveningse gevangenis zelfmoord.

De rassentheorieën

Zijn vrouw, Florrie Rost van Tonningen bleef tot aan haar dood in 2007 de rassentheorieën van Hitler luid verdedigen. Dat leverde haar nogal eens een proces op wegens smaad en het verspreiden van nazi-literatuur, onder meer in 1988. Doordat zij toen veel in de publiciteit kwam, trok zij de aandacht van Jans Brands, die puur uit nieuwsgierigheid haar opzocht in haar villa in Velp. Het was bij die gelegenheid dat hij van haar de Nederlandse vertaling van Hitlers ‘Mein Kampf’ kreeg, die had toebehoord aan haar man. Museum Collectie Brands is gehuisvest aan de Herenstreek in Nieuw Dordrecht.