Werkgroep Vrienden van Geeserstroom voelt zich genegeerd: ‘Provincie heeft geen oog voor verdwijnen bedreigde vogelsoorten'

Gees / Meppen - De werkgroep Vrienden van de Geeserstroom voelt zich door het College van Gedeputeerde Staten van Drenthe onvoldoende gehoord in de discussie over de verdere doorontwikkeling van de Geeserstroom.

,,Het is verbijsterend dat er vanuit het provinciehuis in Assen geen oog is voor de dramatische teruggang van bedreigde vogelsoorten. Het minste wat je toch mag verwachten is dat men naar ons pleidooi wil luisteren, maar dat blijkt nog teveel gevraagd”, reageert woordvoerder Boudewijn Chorus.

'Rustplek valt weg'

Verantwoordelijk gedeputeerde Henk Jumelet (CDA) hield in de Statenvergadering wel zijn verhaal en was daarin volgens Chorus heel stellig. ,,De gedeputeerde liet weten dat iedereen tevreden is met de situatie zoals die nu is. De inwoners van Gees willen niet opnieuw natte voeten. Hij suggereert daarmee alsof er niets aan de hand is in de Mepper Hooilanden, maar voor tienduizenden trekvogels is er door de verlaging van het waterpeil een belangrijke foeragering- en rustplek weggevallen.”

Boudewijn Chorus laat het natuurgebied, niet ver van zijn huis in Meppen, zien. ,,De door provincie, waterschap en Staatsbosbeheer genomen maatregelen hebben een averechts effect gesorteerd. Iedereen hier uit de buurt heeft dat vorig zomer zelf kunnen constateren. Droogte in combinatie met sterkere ontwatering hebben in 2018 geleid tot het nagenoeg volledig droogvallen van de plas in de Mepper Hooilanden.”

Van wateroverlast naar watertekort

De woordvoerder van de werkgroep Vrienden van de Geeserstroom wijst erop dat door de drie instanties genomen maatregelen - na de klachten uit Gees – er inderdaad voor gezorgd hebben dat bij hoge waterstanden in het gebied geen overlast meer ontstaat.

,,De capaciteit van het Bollemagemaal is aangepast, hier en daar zijn dijkjes opgeworpen en de beek wordt om de twee jaar opgeschoond. Door dat laatste vloeit het water, dat bij de bron van de stroom in de Mepper Hooilanden als kwelwater omhoog komt, sneller af”, schetst Chorus de ene kant van de medaille.

Dramatische teruggang

De keerzijde is echter, dat er volgens de werkgroep ook zonder die maatregelen geen overlast meer ondervonden zou zijn in Gees. “Dat komt door andere omstandigheden die zich sindsdien voordoen, namelijk: grotere droogte.”

Chorus wijst erop dat deze situatie niet alleen geleid heeft tot het wegvallen van een belangrijke foeragering- en rustplek voor de tienduizenden trekvogels die hier jaarlijks neerdaalden, maar ook tot problemen elders in het gebied. ,,In die delen, zoals de Marsen, de Bergstukken en Roonboom hebben vogelkenners een dramatische teruggang in bedreigde soorten geconstateerd. Vogels die op de rode lijst staan, omdat ze met uitsterven in Nederland zijn bedreigd.”

Zeldzame vogels

Bij een systematische inventarisatie in 2015 is de aanwezigheid van talrijke broedparen van zeldzame vogels als waterral, zomertaling en sprinkhaanrietzanger, porseleinhoen en roerdomp vastgesteld.

,,De meest bijzondere vogels kun je eigenlijk alleen verwachten in een open moerasgebied. Maar met de droogte zoals die nu opnieuw toeslaat worden de omstandigheden in alle delen van het gebied steeds problematischer voor de vegetatie en de vogelstand. Op dit moment is de waterstand in de Mepper Hooilanden ten opzichte van normaal al met dertig tot veertig centimeter gezakt. Inmiddels is er zelfs al een flink stuk drooggevallen. Als het in dit tempo doorgaat - ontwatering in combinatie met verdamping - zitten we deze zomer opnieuw zonder plas in het brongebied van de Geeserstroom’, waarschuwt Chorus.

Ja, er is een alternatief

Begin 2017 is er in opdracht van Waterschap Vechtstromen door onderzoeksbureau Alterra van de universiteit Wageningen een degelijk onderbouwd rapport over het gebied gemaakt. Daarin wordt volgens Chorus geconstateerd dat de werkelijkheid in de natuur van het gebied de oorspronkelijke plannen heeft ingehaald.

,,Wilde men eerst een terugkeer van ‘cultuurlandschap’, een ‘beekdal met meanderende stroom’ en een biotoop voor herintroductie van weidevogels als grutto, kievit, wulp, inmiddels is noch het een noch het ander ontstaan.”

Chorus laat de cijfers zien; dit jaar zijn precies twee broedparen kievit en nul paren grutto en wulp gesignaleerd. ,,Geen wonder, want het gebied is allang geen weidegebied meer. Weidevogels zijn er elders in de noordelijke provincies en op de Waddeneilanden in grote getalen te vinden. Waarom willen we die hier ook hebben, terwijl we nu zoveel andere, minstens zo unieke, moeras- en watervogels hebben aangetrokken? Streven naar biodiversiteit betekent nu eenmaal ook keuzes maken. Je kunt niet alles tegelijk hebben.”

Elzenbroekbos

Daarom wordt in het rapport van de universiteit Wageningen gepleit voor ‘doorontwikkeling’ van wat de natuur tot nu in het gebied tot stand heeft gebracht.

,,De optie die het rapport met wetenschappelijke argumenten aanbeveelt heet: elzenbroekbos. Dat is geen moeras, maar wel een vrij natte biotoop, waarbij opschietende elzen de schaduw bieden die moet voorkomen dat de lage vegetatie in en bij de stroom teveel gaat woekeren en de doorstroming gaat beperken. Die optie is niet alleen veelbelovend voor de natuur, maar ook voor de mens. En ook niet onbelangrijk: het is veruit de oplossing die de minste kosten met zich meebrengt."

“Helaas’” constateert Chorus, “heeft het provinciebestuur niet willen luisteren naar het pleidooi van de Vrienden van de Geeserstroom. Het is immers gemakkelijker om niets te doen. De Vrienden leggen zich er echter niet bij neer. In september willen enkele statenleden van de ChristenUnie, de PvdA, GroenLinks en Forum voor Democratie de koppen bij elkaar steken om alsnog te proberen het College van Gedeputeerde Staten op andere gedachten te brengen.”